Detektyw przy rozwodzie: kiedy ma sens, a kiedy nie

Sprawy rodzinne są wrażliwe, bo dotyczą bliskich osób i często dzieci. Zanim zdecydujesz, sprawdź, czy informacje, których szukasz, w ogóle zmienią sytuację w Twojej sprawie.

Co mówi prawo o rozwodzie

• Przesłanka rozwodu. Rozwód jest możliwy, gdy między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia (art. 56 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Nie jest dopuszczalny m.in. wtedy, gdy ucierpiałoby dobro wspólnych małoletnich dzieci (art. 56 § 2).
• Wina. Orzekając rozwód, sąd orzeka także, czy i który z małżonków ponosi winę rozkładu pożycia. Na zgodne żądanie małżonków sąd zaniecha orzekania o winie (art. 57 § 1 i 2).
• Obowiązki małżonków. Małżonkowie są obowiązani do wspólnego pożycia, wzajemnej pomocy i wierności oraz współdziałania dla dobra rodziny (art. 23).
• Alimenty na małżonka. Małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia i znajduje się w niedostatku, może żądać środków utrzymania od drugiego małżonka (art. 60 § 1). Gdy jeden z małżonków został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia, a rozwód pociąga za sobą istotne pogorszenie sytuacji materialnej małżonka niewinnego, sąd na jego żądanie może orzec, że małżonek wyłącznie winny ma przyczyniać się w odpowiednim zakresie do zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, chociażby ten nie znajdował się w niedostatku (art. 60 § 2).

Kiedy detektyw może mieć sens

Usługi detektywistyczne obejmują m.in. sprawy wynikające ze stosunków prawnych dotyczących osób fizycznych (art. 2 ust. 1 pkt 1). Zlecenie ma sens głównie wtedy, gdy:

• wina rozkładu pożycia jest w sprawie istotna, bo wpływa na rozstrzygnięcie lub na roszczenia finansowe,
• druga strona przeczy faktom, które mają znaczenie dla sprawy,
• Twój pełnomocnik uzna, że ustalenie konkretnych okoliczności ma znaczenie dla sprawy.

Jakie dowody mają znaczenie w sporze o winę i czego nie robić na własną rękę, opisuje tekst Zdrada a rozwód: jakie dowody mają sens.

Kiedy nie ma sensu

• Gdy małżonkowie zgodnie żądają zaniechania orzekania o winie. Wtedy sąd nie bada winy (art. 57 § 2), więc zbieranie materiału o winie traci znaczenie.
• Gdy oczekujesz gwarancji dowodu. Detektyw zbiera i przekazuje informacje, nie obiecuje wyniku.
• Gdy chcesz użyć metod zakazanych. Podsłuch, zdobywanie cudzej korespondencji i billingów mieszczą się w środkach zastrzeżonych dla organów państwa, których detektyw nie może stosować (art. 7).

Granice, o których warto pamiętać

Detektyw ma obowiązek odmówić czynności niezgodnej z prawem lub nieetycznej (art. 11 pkt 1) i ma dbać o to, by nie naruszyć wolności i praw człowieka (art. 6). Dotyczy to wszystkich osób, których czynności detektywa dotykają, także osób trzecich. Sprawozdanie końcowe z materiałami przekazuje się zleceniodawcy (art. 23b), a detektywa obowiązuje tajemnica co do źródeł informacji i okoliczności sprawy (art. 12). Jak sąd ocenia takie materiały, wyjaśnia tekst Sprawozdanie detektywa jako dowód w sądzie, a do którego sądu okręgowego na Śląsku trafi sprawa rozwodowa, pokazuje przewodnik po sądach Śląska.